Aydın Məmmədov00.png
Logo1234.png
Şəki Ensiklopediyasına maliyyə dəstəyi göstərmək istəyən hər bir şəxs
4169 7413 0538 5039 (08/22 VISA)
Kapital Bank kart hesabımıza istədiyi məbləğdə ianə köçürə bilər.   Daha ətraflı
Bu məqalə Şəki Ensiklopediyasının yoxlanılmış məqalələrindən biridir və müəlliflik hüququ Şəki Ensiklopediyasına məxsusdur.

Zülfüqar Zülfüqarov

Şəki Ensiklopediyası səhifəsi
Jump to navigation Jump to search
Zülfüqar Zülfüqarov
Zülfüqarov Zülfüqar Hüseynqulu oğlu
Zülfüqar Zülfüqarov
Zülfüqar Zülfüqarov.
Doğum tarixi 3 dekabr 1913(1913-12-03)
Doğum yeri Nuxa (indiki Şəki), Nuxa qəzası, Yelizavetpol quberniyası, Flag of Russia.svg Rusiya İmperiyası
Vəfat tarixi 9 iyul 1992 (78 yaşında)
Vəfat yeri Bakı
Vətəndaşlıq Flag of the Soviet Union.svg SSRİ→Flag of Azerbaijan.svg Azərbaycan
Milliyyəti azərbaycanlı
Elm sahəsi kimya
İş yeri Qeyri-Üzvi və Fiziki Kimya İnstitutu
Elmi dərəcəsi kimya elmləri doktoru
Elmi adı professor
Təhsili Bakı Sənaye İnstitutu
Mükafatları "Qafqazın müdafiəsinə görə" medalı"1941-1945-ci illər Böyük Vətən müharibəsində Almaniya üzərində qələbəyə görə" medalı"Əmək igidliyinə görə" medalı"1941-1945-ci illər Böyük Vətən müharibəsində qələbənin 20 illiyi" yubiley medalıVladimir İliç Leninin anadan olmasının 100 illiyi ilə əlaqədar yubiley medalı"1941-1945-ci illər Böyük Vətən müharibəsində qələbənin 40 illiyi" yubiley medalı"Əmək veteranı" medalıII dərəcəli "Vətən Müharibəsi" ordeni"1941-1945-ci illər Böyük Vətən müharibəsində qələbənin 40 illiyi" yubiley medalı70 years saf rib.png
"Azərbaycan SSR əməkdar elm xadimi" fəxri adı

Zülfüqar Zülfüqarov (1913–1992) — kimya elmləri doktoru, professor, Azərbaycan MEA-nın müxbir üzvü, Azərbaycan SSR-in əməkdar elm xadimi.

Haqında məlumatlar[redaktə | HTML redaktə]

3 dekabr 1913-cü il tarixdə Nuxada (indiki Şəki) anadan olub.

1916-ci ildə atası vəfat edib və o, iki qardaşı və bir bacısı ilə anasının himayəsində qalıb.

Təhsili[redaktə | HTML redaktə]

1931-ci ildə Nuxada orta məktəbi,

1936-cı ildə Azərbaycan Sənaye İnstitutunun kimya-texnologiya fakültəsini bitirib.

1938-ci ildə istehsalatdan ayrılmamaqla SSRİ Elmlər Akademiyası Azərbaycan Filialının Kimya İnstitutunun aspiranturasında təhsil almağa başlayıb.

1955 − 1956-cı illərdə SSRİ EA Neft İnstitutunun doktoranturasında təhsil alıb.

Əmək fəaliyyəti[redaktə | HTML redaktə]

1936 − 1940-cı illərdə Ə.Qarayev adına Neft emalı zavodunda əvvəl operator köməkçisi, sonra mühəndis, daha sonra böyük mühəndis vəzifəsində işləyib.

1939 − 1941 və 1946 − 1968-ci illərdə əvvəl SSRİ EA Azərbaycan Filialı/Azərbaycan SSR EA Kimya institutunun fiziki kimya laboratoriyasında kiçik elmi, sonra baş elmi işçi, laboratoriyanın müdiri (1950-ci ildən) vəzifələrində çalışıb.

1968 − 1970-ci illərdə Azəbaycan SSR EA Y.Məmmədəliyev adına Neft-Kimya Prosesləri İnstitutunda sənaye katalizatorlarının texnologiyası laboratoriyasının müdiri,

1970 − 1983-cü illərdə Azərbaycan SSR EA Qeyri-üzvi və Fiziki Kimya İnstitutunun direktoru olub.

1983 − 1992-ci illərdə Azərbaycan SSR EA/AMEA Qeyri-Üzvi və Fiziki Kimya İnstitutunda laboratoriya müdiri vəzifəsində çalışıb.

Elmi fəaliyyəti[redaktə | HTML redaktə]

1941-ci ildə namizədlik,

1957-ci ildə doktorluq dissertasiyası müdafiə edib.

1958-ci ildə kimya elmləri doktoru elmi dərəcəsini,

1959-cu ildə isə professor elmi adını alıb,

1976-cı ildə Azərbaycan SSR EA-nın müxbir üzvü seçilib.

400-dən çox elmi əsərin, 62 ixtira və patentin, 2 mono­qrafi­yanın müəllifidir. Onun rəhbərliyi altında 7 elmlər doktoru, 47 fəlsəfə doktoru hazırla­nıb.

Beynəlxalq konfranslarda
  • 1962-ci il Moskvada sənaye prosesləri üçün katalizatorların seçilməsi və hazırlanmasına həsr edilmiş ümumittifaq müşavirəsinin iştirakçısı.
  • 1960-cı il Makromolekulyar kimya sahəsində simpozium.
  • 1964-cü ildə III kataliz konqresinin iştirakçısı (Amsterdam).
  • 1967-ci ildə "Qeyri-üzvi və fiziki-kimya sahəsində tədqiqatlar və onların kimya sənayesində rolu" konfransı.
  • 1967-1969-cu illərdə Ümumittifaq IV heterogen Kataliz konqresinin iştirakçısı (Moskva).
  • 1973-cü ildə "Oksidləşmə heterogen kataliz"ə həsr edilmiş elmi konfransda təşkilat komitəsinin üzvü.
  • "Elmin tarixi" IV Qafkaz konfransı.
  • 1975-ci ildə "Mechanisms of hydrocarbon reactions"(Siofok, Hungery, Budapest) simpoziumu.
  • 1976-cı ildə II Qafqaz konfransı.
  • 1979-cu ildə Neft kimyasının aktual problemlərinə həsr edilmiş İkinci Ümumittifaq seminarı.
  • 1980-ci ildə "Yod və bromun kimya və texnologiyası ümumittifaq müşavirəsində (Aşqabad) iştirak etmiş və məruzə ilə çıxış etmişdir.
  • 1980-ci ildə Adsorbsiya və xromotoqrafiya üzrə dördüncü Qafkaz konfrası.
  • 1981-ci ildə BVM iştirakçısı vəsiqəsini (№484560) almışdır.
  • 1981-ci ildə "Seolitlərin katalizdə tətbiqi" İkinci Ümumittifaq konfransı.
  • 1982-ci ildə Adsorbsiya və xromotoqrafiya üzrə Beşinci Qafqaz konfransında təşkilat komissiyasının sədri.(Bakı).
  • 1984-cü ildə "Qazların katalitik Üsulla kükürdsüzləşdirilməsi" İkinci Ümumittifaq müşavirəsi.
  • 1985-ci ildə "Seolitlərin katalizdə tətbiqi" Üçüncü Ümumittifaq konfransı.(Moskva);
  • 1985-ci ildə "Təbii seolitlər" dördüncü Bolqar-Sovet simpoziumu.

Kitabları[redaktə | HTML redaktə]

  1. «Влияние условий синтеза крекирующих катализаторов на их физико-химические свойства». Баку. Изд-во АН Азерб. ССР, 1957, 222 с.
  2. «Исследование физико-химических свойств и отбеливающей способности глин месторождений Азербайджанской ССР и гумбрина». Баку. Изд-во АН Азерб. ССР. 1957. 247 с.

Məqalələri[redaktə | HTML redaktə]

  1. Свобода на исследование истины. газ. Бакинский рабочий, 1992.
  2. Кислотные свойства кристаллического и аморфного алюмосиликата методом термодесорбции аммиака. Вестн. Московск. Ун-та.1989.
  3. Исследование возможности использования некоторых промышленных отходов нефтехимического производства в качестве катализаторов. АХЖ. 1989.

Böyük Vətən müharibəsində[redaktə | HTML redaktə]

1941 – 1946-cı illərdə Böyük Vətən müharibəsində iştirak edib. 2 medalla təltif olunub.

Təltif və mükafatları[redaktə | HTML redaktə]

Vəfatı[redaktə | HTML redaktə]

9 iyul 1992-ci il tarixdə – 78 yaşında, Bakıda vəfat edib.

Xatirəsi[redaktə | HTML redaktə]

Şəki şəhərindəki küçələrdən birinə adı verilib.

Ədəbiyyat[redaktə | HTML redaktə]

  1. Zülfüqarov // Azərbaycan Sovet Ensiklopediyası  : [10 cilddə] = Азәрбајҹан Совет Енсиклопедијасы / baş red. C.B.Quliyev. — Bakı: Qızıl Şərq, 1980. — IV  cild. — Səhifələrin sayı:  616. — Səh.: 350. — 80.000 nüsx.
  2. Məmmədov Ə., Xalıqov F. Zülfüqarov Zülfüqar // Şəki: Alim və ziyalılar. — Bakı: Bakı Universiteti Nəşriyyatı, 2002. — 2 cilddə. — I  cild. — Səhifələrin sayı:  502. — Səh.: 562-564. — 1.000 nüsx.
  3. "ZÜLFÜQAROV ZÜLFÜQAR HÜSEYNQULU OĞLU". kqkiamea.az (azərb.). kqkiamea.az. 1 Jul 2020 tarixində arxivləşdirilib.
  4. "Zülfüqarov Zülfüqar Hüseynqulu oğlu". http://science.gov.az/ (azərb.). science.gov.az/. 18 Sep 2018 – 22 Jul 2019 tarixində arxivləşdirilib.